Description

૧૯૧૯માં જલિયાંવાલા હત્યાકાંડ પછી અંગ્રેજહકૂમત સામે મેદાને પડેલા ગાંધીજીનો સત્યાગ્રહ વેગ પકડવા લાગ્યોત્યારે સંયુક્ત પ્રાંતોના (ઉત્તર પ્રદેશના) ગોરખપુર જીલ્લાના ચૌરી ચૌરાખાતે દેખાવકારોએ શાંતિમય સરઘસ કાઢ્યું.ગાંધીજીએ સૂચવેલી અહિંસક લડતના ભાગરૂપે દેશમાં ઠેર ઠેર આવા દેખાવો યોજાતા હતા. ગાંધીજીના નેતૃત્વ હેઠળ કોંગ્રેસે ‘એક વર્ષમાં આઝાદી’ના લક્ષ્યાંક સાથે ઓગસ્ટ ૧, ૧૯૨૦ના દિવસે અસહકારની જે રાષ્ટ્રીય ચળવળ શરૂ કરાવી તેમાં હિંસાનેબાકાત રાખવાના આદેશને સૌ પ્રજાજનોઅનુસરી રહ્યા હતા. દોઢેક વર્ષ સુધી શાંતિ જળવાયાપછી સંજોગોવશાત્ ચૌરી ચૌરામાં એ ક્રમ તૂટ્યો.તારીખ ફેબ્રુઆરી ૫, ૧૯૨૨ હતી.અંગ્રેજો માટે ભાડાના ટટ્ટુ તરીકે ફરજ બજાવતાપુલિસદળના અમુક ભારતીય કોન્સ્ટેબલોએસરઘસ વચ્ચે દેખાવકારો સાથે દુર્વ્યવહાર કર્યો,જેમાંથી મામલો વણસ્યો અને પુલિસે હવામાંફાયરિંગ કરવાને બદલે સરઘસના