ସମ୍ପର୍କର ବୋଝ
ପ୍ରେମ, ଆଶା ଓ ପରିବାରର ପ୍ରକୃତ ମୂଲ୍ୟର କାହାଣୀ
ସହରର ଏକ ପୁରୁଣା ଅଞ୍ଚଳରେ ଦୁଇ ମହଲାର ଏକ ଛୋଟ ଘର ଥିଲା। ଘରଟି ବହୁତ ବଡ଼ ନଥିଲା, କିନ୍ତୁ ସେହି ଘରର ପ୍ରତ୍ୟେକ କାନ୍ଥରେ ବର୍ଷ ବର୍ଷର ସ୍ମୃତି, ତ୍ୟାଗ ଓ ଭଲପାଇବା ଲୁଚି ରହିଥିଲା।
ସେହି ଘରର ମୁଖ୍ୟ ଥିଲେ ରଘୁନାଥ ପ୍ରସାଦ।
ସେ ନିଜର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଜୀବନ ପରିବାର ପାଇଁ ଦେଇଥିଲେ। ସରକାରୀ ଚାକିରି ଥିଲା, ଦରମା ସୀମିତ ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ପିଲାମାନଙ୍କ ସ୍ୱପ୍ନକୁ ସେ କେବେ ସୀମିତ କରିନଥିଲେ।
ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀ ସାବିତ୍ରୀ ପ୍ରାୟ କହୁଥିଲେ,
“ପିଲାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଯେତିକି କରିପାରିବା, କରିବା ଉଚିତ। ଆମେ ବୁଢ଼ା ହେଲେ ଏହି ପିଲାମାନେ ହିଁ ଆମର ସାହାରା ହେବେ।”
ରଘୁନାଥ ହସି କହୁଥିଲେ,
“ହଁ ସାବିତ୍ରୀ, ପିଲାମାନେ ହିଁ ଆମର ପ୍ରକୃତ ସମ୍ପତ୍ତି।”
ତାଙ୍କର ଦୁଇଟି ସନ୍ତାନ ଥିଲେ—ବଡ଼ ପୁଅ ଅମିତ ଓ ସାନ ଝିଅ ନେହା।
ଅମିତ ପାଠପଢ଼ାରେ ବହୁତ ଭଲ ଥିଲା। ତାକୁ ଭଲ କଲେଜରେ ପଢ଼ାଇବା ପାଇଁ ରଘୁନାଥ ନିଜ ସାମର୍ଥ୍ୟଠାରୁ ଅଧିକ ଖର୍ଚ୍ଚ କରିଥିଲେ।
ନେହା ମଧ୍ୟ ଆଗକୁ ପଢ଼ିବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲା। କିନ୍ତୁ ଘରର ଆର୍ଥିକ ସ୍ଥିତି ଭଲ ନଥିଲା।
ଦିନେ ନେହା ଧୀରେ ପଚାରିଲା,
“ବାପା, ମୁଁ ମଧ୍ୟ ଆଗକୁ ପଢ଼ିପାରିବି କି?”
ରଘୁନାଥ କିଛି ସମୟ ଚୁପ୍ ରହିଲେ।
ତାଙ୍କ ମନରେ ଅମିତର କଲେଜ ଫିସ୍, ହଷ୍ଟେଲ ଖର୍ଚ୍ଚ ଓ ଘର ଖର୍ଚ୍ଚ ସବୁ ଆସିଗଲା।
ସେ ଝିଅର ମୁଣ୍ଡରେ ହାତ ରଖି କହିଲେ,
“ଝିଅ, ତୋର ପାଠପଢ଼ା କେବେ ବନ୍ଦ ହେବ ନାହିଁ।”
“କିନ୍ତୁ ପଇସା କେଉଁଠୁ ଆସିବ?”
ରଘୁନାଥ ହସିଲେ।
“ବାପାଙ୍କ ପାଖରେ ପଇସା କମ୍ ଥାଇପାରେ, କିନ୍ତୁ ଝିଅର ସ୍ୱପ୍ନର କୌଣସି ମୂଲ୍ୟ ନାହିଁ।”
ସେ ଅତିରିକ୍ତ କାମ କରିବା ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ସକାଳେ ଚାକିରି, ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ହିସାବର କାମ ଏବଂ ରାତିରେ ବହୁତ ବିଳମ୍ବରେ ଘରକୁ ଫେରିବା—ଏହା ତାଙ୍କ ଜୀବନ ହୋଇଗଲା।
ସମୟ ବିତିଗଲା।
ଅମିତ ପାଠପଢ଼ା ଶେଷ କରି ଏକ ବଡ଼ କମ୍ପାନୀରେ ଭଲ ଚାକିରି ପାଇଲା।
ପ୍ରଥମ ଦରମା ପାଇବା ପରେ ସେ ବାପାଙ୍କୁ ଫୋନ କଲା।
“ବାପା, ଏବେ ଆପଣଙ୍କୁ ଆଉ କାମ କରିବା ଦରକାର ନାହିଁ।”
ରଘୁନାଥଙ୍କ ଆଖିରେ ଖୁସିର ଲୁହ ଆସିଗଲା।
“ସତରେ?”
“ହଁ ବାପା। ଏବେ ସବୁକିଛି ମୁଁ ସମ୍ଭାଳିବି।”
ସେହି ରାତିରେ ରଘୁନାଥ ବହୁ ବର୍ଷ ପରେ ଶାନ୍ତିରେ ଶୋଇଥିଲେ।
କିନ୍ତୁ ଜୀବନ ସବୁବେଳେ ଦିଆଯାଇଥିବା ପ୍ରତିଶ୍ରୁତିକୁ ମନେ ରଖେ ନାହିଁ।
ଅମିତଙ୍କ ବିବାହ ରିୟାଙ୍କ ସହିତ ହେଲା।
ରିୟା ଆକାଂକ୍ଷୀ ଓ ବ୍ୟବହାରିକ ଚିନ୍ତାଧାରାର ଥିଲେ। ତାଙ୍କର ଭବିଷ୍ୟତରେ ସୁଖ ଓ ସୁବିଧାର ଜୀବନ ଗଢ଼ିବାର ସ୍ୱପ୍ନ ଥିଲା।
ବିବାହ ପରେ ଅମିତ ଅନ୍ୟ ସହରରେ ରହିବାକୁ ଲାଗିଲା।
ଆରମ୍ଭରେ ସେ ପ୍ରତି ରବିବାର ମାତା-ପିତାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଆସୁଥିଲା।
ପରେ ମାସକୁ ଥରେ।
ତାପରେ ଦୁଇ-ତିନି ମାସରେ ଥରେ।
ଧୀରେ ଧୀରେ ଫୋନ ମଧ୍ୟ କମିଗଲା।
ସାବିତ୍ରୀ ପୁଅର ଫୋନକୁ ଅପେକ୍ଷା କରୁଥିଲେ।
“ଆଜି ଅମିତର ଫୋନ ଆସିବ କି?”
ରଘୁନାଥ କହୁଥିଲେ,
“ଆସିବ।”
କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ସ୍ୱରରେ ପୂର୍ବର ନିଶ୍ଚିତତା ଆଉ ନଥିଲା।
ଦିନେ ରଘୁନାଥ ହଠାତ୍ ଅସୁସ୍ଥ ହୋଇପଡ଼ିଲେ।
ଡାକ୍ତର ନିୟମିତ ଚିକିତ୍ସା ଓ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଶ୍ରାମର ପରାମର୍ଶ ଦେଲେ।
ସାବିତ୍ରୀ ଅମିତକୁ ଫୋନ କଲେ।
“ପୁଅ, ତୋ ବାପାଙ୍କ ଦେହ ଭଲ ନାହିଁ।”
ଅମିତ କିଛି ସମୟ ଚୁପ୍ ରହିଲା।
“ମା, ଅଫିସରେ ବହୁତ ଜରୁରୀ କାମ ଅଛି। ଆସନ୍ତା ସପ୍ତାହରେ ଆସିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିବି।”
ସାବିତ୍ରୀ ଫୋନ ରଖିଦେଲେ।
ତାଙ୍କ ଆଖିରୁ ଲୁହ ଝରିଲା।
ରଘୁନାଥ ପଚାରିଲେ,
“କଣ କହିଲା?”
ସାବିତ୍ରୀ ହସିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ।
“ଜଲ୍ଦି ଆସିବ ବୋଲି କହିଲା।”
ରଘୁନାଥ ସବୁ ବୁଝିଗଲେ।
କିନ୍ତୁ କିଛି କହିଲେ ନାହିଁ।
କିଛି ଦିନ ପରେ ନେହା ନିଜ ସ୍ୱାମୀ ଓ ପିଲାମାନଙ୍କ ସହିତ ମାତା-ପିତାଙ୍କୁ ଦେଖିବାକୁ ଆସିଲା।
ସେ ବାପାଙ୍କ ହାତ ଧରି କହିଲା,
“ବାପା, ଆପଣ ମୋ ସହିତ ଚାଲନ୍ତୁ।”
ରଘୁନାଥ ହସିଲେ।
“ଝିଅ, ତୋର ନିଜର ଘର ଅଛି।”
“ତାହାରେ କଣ ହେଲା? ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ଝିଅ।”
ରଘୁନାଥ କହିଲେ,
“ଝିଅମାନେ ଘର ଛାଡ଼ନ୍ତି ନାହିଁ, କେବଳ ତାଙ୍କର ଠିକଣା ବଦଳିଯାଏ।”
ନେହାର ଆଖିରେ ଲୁହ ଆସିଗଲା।
ସେ ମାତା-ପିତାଙ୍କୁ ନିଜ ସହିତ ରଖିବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲା। କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ଚାକିରି ଅନ୍ୟ ସହରରେ ଥିଲା ଏବଂ ତାଙ୍କ ଘର ମଧ୍ୟ ଛୋଟ ଥିଲା।
ତଥାପି ସେ ମାତା-ପିତାଙ୍କୁ ଯେତେ ସମ୍ଭବ ସାହାଯ୍ୟ କରିବାର ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଲା।
ଏପଟେ ଅମିତ ଓ ରିୟା ଏକ ବଡ଼ ଘର କିଣିବାକୁ ଚିନ୍ତା କରୁଥିଲେ।
ସେଥିପାଇଁ ବହୁତ ପଇସା ଦରକାର ଥିଲା।
ଦିନେ ଅମିତ ବାପାଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସିଲା।
“ବାପା, ଗୋଟିଏ କଥା କହିବାର ଅଛି।”
“କହ ବାବୁ।”
“ଏହି ପୁରୁଣା ଘରଟା ବିକ୍ରି କରିଦେଲେ ଭଲ ପଇସା ମିଳିବ।”
ରଘୁନାଥ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଗଲେ।
“ଏହି ଘର?”
“ହଁ। ଆପଣ ଦୁଇଜଣ ଏଠାରେ ଏକା ରହୁଛନ୍ତି। ଆମେ ଆପଣମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଭଲ ବୃଦ୍ଧାଶ୍ରମର ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିଦେବୁ।”
କିଛି ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପାଇଁ ଘର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ନିରବ ହୋଇଗଲା।
ସାବିତ୍ରୀ ପୁଅ ଆଡ଼କୁ ଚାହିଁଲେ।
“ବୃଦ୍ଧାଶ୍ରମ?”
ଅମିତ କହିଲା,
“ମା, ସେଠାରେ ଆପଣଙ୍କ ଭଲ ଯତ୍ନ ନିଆଯିବ। ଡାକ୍ତର ରହିବେ, ଭଲ ସୁବିଧା ରହିବ।”
ରଘୁନାଥ ପୁଅର ଆଖିରେ ଚାହିଁ କହିଲେ,
“ସୁବିଧା ମିଳିଯିବ ବାବୁ। କିନ୍ତୁ ସେଠାରେ ତୋର ସ୍ୱର ମିଳିବ କି?”
ଅମିତ ଚୁପ୍ ହୋଇଗଲା।
ରଘୁନାଥ ଆଗକୁ କହିଲେ,
“ଏହି ଘର କେବଳ ଇଟା ଓ ସିମେଣ୍ଟର ନୁହେଁ। ଏହି ଅଗଣାରେ ତୁ ପ୍ରଥମେ ଚାଲିବା ଶିଖିଥିଲୁ। ଏହି କାନ୍ଥରେ ଆଜି ବି ତୋ ପିଲାଦିନର ଉଚ୍ଚତାର ଚିହ୍ନ ଅଛି। ତୋ ମା ଏହି ଘରେ ରାତି ରାତି ଜାଗି ତୋତେ ପଢ଼ାଇଛି।”
ଅମିତ ମୁଣ୍ଡ ତଳକୁ କରିଦେଲା।
କିନ୍ତୁ ପରେ ରିୟା ତାକୁ ବୁଝାଇଲା,
“କେବଳ ଭାବନାରେ ଘର ଚାଲେ ନାହିଁ। ଆମ ଭବିଷ୍ୟତ ବିଷୟରେ ମଧ୍ୟ ଭାବିବାକୁ ପଡ଼ିବ।”
ଧୀରେ ଧୀରେ ଅମିତ ମଧ୍ୟ ସେହିଭଳି ଭାବିବାକୁ ଲାଗିଲା।
କିଛି ମାସ ପରେ ରଘୁନାଥଙ୍କ ଦେହ ଆହୁରି ଖରାପ ହୋଇଗଲା।
ତାଙ୍କୁ ହସ୍ପିଟାଲରେ ଭର୍ତ୍ତି କରାଗଲା।
ନେହା ତୁରନ୍ତ ଆସିଲା।
ଅମିତ ମଧ୍ୟ ଆସିଲା।
ଡାକ୍ତର କହିଲେ,
“ତାଙ୍କ ଅବସ୍ଥା ଗୁରୁତର। ପରିବାର ତାଙ୍କ ପାଖରେ ରହିବା ଆବଶ୍ୟକ।”
ସେହି ରାତିରେ ରଘୁନାଥ ଅମିତକୁ ପାଖକୁ ଡାକିଲେ।
“ଅମିତ…”
“ହଁ ବାପା।”
“ତୁ ଖୁସି ଅଛୁ?”
ଅମିତ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲା।
“ହଁ।”
“ସତରେ?”
ଅମିତ କିଛି କହିଲା ନାହିଁ।
ରଘୁନାଥ ତାର ହାତ ଧରି କହିଲେ,
“ବାବୁ, ପଇସା କମାଇବାରେ କିଛି ଭୁଲ ନାହିଁ। ବଡ଼ ଘର କରିବାରେ ମଧ୍ୟ କିଛି ଭୁଲ ନାହିଁ। କିନ୍ତୁ ଏତେ ବଡ଼ ଘର କରନି ଯେ ସେଥିରେ ନିଜ ଲୋକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଜାଗା ନ ରହିବ।”
ଅମିତର ଆଖିରେ ଲୁହ ଆସିଗଲା।
“ବାପା, ମୋତେ କ୍ଷମା କରନ୍ତୁ।”
ରଘୁନାଥ ହସିଲେ।
“କ୍ଷମା ମାଗିବା ପୂର୍ବରୁ ଭୁଲ କେଉଁଠି ହେଲା ତାହା ବୁଝ।”
ଅମିତ ମୁଣ୍ଡ ତଳକୁ କରିଦେଲା।
ସେତେବେଳେ ସାବିତ୍ରୀ ଘର ଭିତରକୁ ଆସିଲେ।
ସେ କହିଲେ,
“ଅମିତ, ସମ୍ପର୍କ କୌଣସି ଋଣ ନୁହେଁ। ଏହାର ହିସାବ ରଖନି।”
ସେହି ରାତିରେ ଅମିତ ହସ୍ପିଟାଲ ବାହାରେ ବହୁତ ସମୟ ବସି ରହିଲା।
ପ୍ରଥମଥର ପାଇଁ ସେ ନିଜ ଜୀବନକୁ ପଛକୁ ଫେରି ଦେଖିଲା।
ତାକୁ ବାପାଙ୍କ ପୁରୁଣା ଜୋତା ମନେ ପଡ଼ିଲା।
ମାଆଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସଞ୍ଚୟ କରାଯାଇଥିବା ଛୋଟ ଛୋଟ ପଇସା ମନେ ପଡ଼ିଲା।
ବାପାଙ୍କ ପୁରୁଣା ସାଇକେଲ ମନେ ପଡ଼ିଲା।
ନିଜ କଲେଜ ଫିସ୍ ଦେବା ପାଇଁ ବାପା ନିଜର ଆବଶ୍ୟକତା କିପରି ଭୁଲିଯାଇଥିଲେ, ସେଥି ମନେ ପଡ଼ିଲା।
ଆଉ ଆଜି ସେହି ପୁଅ ନିଜ ମାତା-ପିତାଙ୍କୁ “ବୋଝ” ଭାବିବାକୁ ଲାଗିଥିଲା।
ପରଦିନ ଅମିତ ଘର ବିକ୍ରି କରିବାର ନିଷ୍ପତ୍ତି ବାତିଲ କରିଦେଲା।
ସେ ରିୟାକୁ କହିଲା,
“ନୂଆ ଘର ପରେ କିଣିବା। ପ୍ରଥମେ ମାଆ-ବାପାଙ୍କ ଘରକୁ ବଞ୍ଚାଇବା।”
ରିୟା ପଚାରିଲା,
“ତାହେଲେ ଆମ ଭବିଷ୍ୟତ?”
ଅମିତ କହିଲା,
“ଯେଉଁ ଭବିଷ୍ୟତରେ ମୋ ମାଆ-ବାପାଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ଥାନ ନାହିଁ, ସେହି ଭବିଷ୍ୟତ ମୋ ପାଇଁ ଅସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ।”
ରିୟା ଚୁପ୍ ରହିଲା।
ଧୀରେ ଧୀରେ ପରିବାର ପୁଣି ନିକଟତର ହେବାକୁ ଲାଗିଲା।
ନେହା ବାରମ୍ବାର ଆସିବାକୁ ଲାଗିଲା।
ରିୟାଙ୍କ ଚିନ୍ତାଧାରାରେ ମଧ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆସିଲା।
ଦିନେ ସେ ସାବିତ୍ରୀଙ୍କ ପାଖରେ ବସି କହିଲା,
“ମା, ମୁଁ ସମ୍ପର୍କକୁ ଭୁଲ ଭାବରେ ଦେଖୁଥିଲି।”
ସାବିତ୍ରୀ ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ହାତ ରଖି କହିଲେ,
“ଭୁଲ ବୁଝିପାରିଲେ ମଣିଷ ବଦଳିପାରେ।”
ରିୟା ପଚାରିଲା,
“ଆପଣଙ୍କୁ କେବେ ଲାଗିଥିଲା କି ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ପସନ୍ଦ କରେ ନାହିଁ?”
ସାବିତ୍ରୀ ହସିଲେ।
“ସମ୍ପର୍କରେ ପସନ୍ଦ-ଅପସନ୍ଦଠାରୁ ବୁଝାମଣା ଅଧିକ ଜରୁରୀ।”
ରିୟାଙ୍କ ଆଖିରେ ଲୁହ ଆସିଗଲା।
ସେ ସାବିତ୍ରୀଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କଲା।
କିଛି ବର୍ଷ ବିତିଗଲା।
ରଘୁନାଥ ବହୁତ ବୁଢ଼ା ହୋଇଗଲେ।
ଦିନେ ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ ସେ ଅଗଣାରେ ବସିଥିଲେ।
ଅମିତ ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସିଲା।
“ବାପା, କଣ ଭାବୁଛନ୍ତି?”
ରଘୁନାଥ ଆକାଶକୁ ଚାହିଁ କହିଲେ,
“ଭାବୁଛି, ଜୀବନ କେତେ ଅଦ୍ଭୁତ।”
“କିପରି?”
“ପିଲାମାନେ ଛୋଟ ଥିବାବେଳେ ମାତା-ପିତା ସେମାନଙ୍କୁ ଚାଲିବା ଶିଖାନ୍ତି। ମାତା-ପିତା ବୁଢ଼ା ହେଲେ ପିଲାମାନେ ସେମାନଙ୍କୁ ସାହାରା ଦେବା ଶିଖିବା ଉଚିତ।”
ଅମିତ ବାପାଙ୍କ ହାତ ଧରିଲା।
“ମୁଁ ଶିଖୁଛି ବାପା।”
ରଘୁନାଥ ହସିଲେ।
“ଏତିକି ହିଁ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ।”
କିଛି ସମୟ ପରେ ରଘୁନାଥ ଏହି ଦୁନିଆ ଛାଡ଼ି ଚାଲିଗଲେ।
ଘର ପୁଣି ନିରବ ହୋଇଗଲା।
ସାବିତ୍ରୀ ଅଗଣାରେ ବସିଥିଲେ।
କାନ୍ଥରେ ଅମିତର ପିଲାଦିନର ଉଚ୍ଚତାର ଚିହ୍ନ ଏବେ ମଧ୍ୟ ଥିଲା।
ଅମିତ ସେହି ଚିହ୍ନଗୁଡ଼ିକୁ ଛୁଇଁଲା ଏବଂ କାନ୍ଦି ପଡ଼ିଲା।
ଯେଉଁ ଘରକୁ ସେ ଏକଦିନ ବିକ୍ରି କରିବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲା, ସେହି ଘରରେ ତାଙ୍କ ବାପାଙ୍କ ସମଗ୍ର ଜୀବନ ଲୁଚିଥିଲା।
ସେ କାନ୍ଥରେ ହାତ ରଖି କହିଲା,
“ବାପା, ମୋତେ ବହୁତ ବିଳମ୍ବରେ ବୁଝାପଡ଼ିଲା… କିନ୍ତୁ ଏବେ ବୁଝିଛି।”
ନେହା ତାଙ୍କ କାନ୍ଧରେ ହାତ ରଖି କହିଲା,
“ଭାଇ, ସମ୍ପର୍କ ବୋଝ ନୁହେଁ।”
ଅମିତ ତାଙ୍କ ଆଡ଼କୁ ଚାହିଁଲା।
ନେହା କହିଲା,
“ଆମେ ନିଜେ ସମ୍ପର୍କକୁ ବୋଝ କରିଦେଉ, ଯେତେବେଳେ ପ୍ରେମର ସ୍ଥାନରେ ହିସାବ ଆରମ୍ଭ କରିଦେଉ।”
ସେହି ଦିନ ଅମିତ ଏକ ସଂକଳ୍ପ କଲା।
ସେ ନିଜ ପିଲାମାନଙ୍କୁ କେବଳ ସଫଳ ହେବା ଶିଖାଇବ ନାହିଁ।
ସେ ସେମାନଙ୍କୁ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ହେବା ମଧ୍ୟ ଶିଖାଇବ।
ସେ ନିଜ ପୁଅକୁ କହିଲା,
“ବାବୁ, ଜୀବନରେ ବଡ଼ ମଣିଷ ହେବୁ। କିନ୍ତୁ ଏତେ ବଡ଼ ହେବୁ ନାହିଁ ଯେ ତୋତେ ଭଲପାଉଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କର ଆଉ ଆବଶ୍ୟକତା ନ ରହିବ।”
ପୁଅ ପଚାରିଲା,
“ଛୋଟ ଲୋକ କିଏ?”
ଅମିତ ହସି କହିଲା,
“କେହି ଛୋଟ ନୁହନ୍ତି। କେବେ କେବେ ଆମର ଦୃଷ୍ଟି ଛୋଟ ହୋଇଯାଏ।”
ଘରେ ପୁଣି ହସର ଶବ୍ଦ ଶୁଣାଗଲା।
ସାବିତ୍ରୀ ଝରକା ପାଖରୁ ସବୁ ଦେଖୁଥିଲେ।
ତାଙ୍କ ଆଖିରେ ଲୁହ ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଏଥର ସେହି ଲୁହ ଦୁଃଖର ନଥିଲା।
ସେହି ଲୁହ ସନ୍ତୋଷର ଥିଲା।
ସେ ବୁଝିଥିଲେ ଯେ ସମ୍ପର୍କ ସେତେବେଳେ ସୁନ୍ଦର ରହେ, ଯେତେବେଳେ ସେଥିରେ ଅଧିକାରଠାରୁ ଆପଣାପଣ ଏବଂ ଆଶାଠାରୁ ବୁଝାମଣା ଅଧିକ ଥାଏ।
ସମ୍ପର୍କର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ବୋଝ ସମ୍ପର୍କ ନୁହେଁ।
ଆମର ଆଶା ସେଗୁଡ଼ିକୁ ବୋଝ କରିଦିଏ।
ଆମେ ଚାହୁଁ ଯେ ପିଲାମାନେ ଆମ ପାଇଁ ସେହି କାମ କରନ୍ତୁ ଯାହା ଆମେ ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ କରିଛୁ।
ଆମେ ଚାହୁଁ ଯେ ଜୀବନସାଥୀ ଆମର ପ୍ରତ୍ୟେକ ଭାବନାକୁ ନ କହିଲେ ମଧ୍ୟ ବୁଝନ୍ତୁ।
ଭାଇ-ଭଉଣୀ ଆମର ପ୍ରତ୍ୟେକ ସାହାଯ୍ୟର ପ୍ରତିଦାନ ଦିଅନ୍ତୁ।
କିନ୍ତୁ ପ୍ରେମ କେବେ ହିସାବ ରଖେ ନାହିଁ।
ଯେଉଁ ଦିନ ଆମେ ସମ୍ପର୍କକୁ “ତୁମେ ମୋ ପାଇଁ କଣ କରିଛ?” ଏହି ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖିବା ଆରମ୍ଭ କରୁ, ସେହି ଦିନଠାରୁ ସମ୍ପର୍କ ଧୀରେ ଧୀରେ ବ୍ୟବସାୟ ହୋଇଯାଏ।
ସମ୍ପର୍କ ରକ୍ଷା କରିବା ପାଇଁ ସବୁବେଳେ ପଇସା ଦରକାର ହୁଏ ନାହିଁ।
କେବେ ଗୋଟିଏ ଫୋନ ଯଥେଷ୍ଟ ହୁଏ।
କେବେ ଦୁଇଟି ଭଲପାଇବାର କଥା ଯଥେଷ୍ଟ ହୁଏ।
କେବେ ଜଣେ ବୃଦ୍ଧଙ୍କ ପାଖରେ ଶାନ୍ତିରେ ବସିବା ଯଥେଷ୍ଟ ହୁଏ।
କେବେ ଜଣେ ପିଲାର କଥା ଧ୍ୟାନ ଦେଇ ଶୁଣିବା ଯଥେଷ୍ଟ ହୁଏ।
କେବେ ଜୀବନସାଥୀଙ୍କୁ କେବଳ ଏତିକି କହିବା ଯଥେଷ୍ଟ ହୁଏ—
“ମୁଁ ତୁମ ସହିତ ଅଛି।”
ଏବଂ କେବେ ନିଜ ଲୋକଙ୍କୁ କେବଳ ପଚାରିବା ଯଥେଷ୍ଟ ହୁଏ—
“ତୁମେ ସତରେ ଠିକ୍ ଅଛ କି?”
ଏହି ଛୋଟ ଛୋଟ ମୁହୂର୍ତ୍ତଗୁଡ଼ିକ ହିଁ ସମ୍ପର୍କକୁ ଜୀବନ୍ତ ରଖେ।
ରଘୁନାଥଙ୍କ କାହାଣୀ କେବଳ ଗୋଟିଏ ପରିବାରର କାହାଣୀ ନଥିଲା।
ଏହା ସେହି ହଜାର ହଜାର ପରିବାରର କାହାଣୀ ଥିଲା, ଯେଉଁଠାରେ ଲୋକମାନେ ଗୋଟିଏ ଘରେ ରହି ମଧ୍ୟ ମନରୁ ଦୂର ହୋଇଯାଆନ୍ତି।
ଘର ବଡ଼ ହୋଇଯାଏ, କିନ୍ତୁ ହୃଦୟ ଛୋଟ ହୋଇଯାଏ।
ବ୍ୟାଙ୍କ ବାଲାନ୍ସ ବଢ଼େ, କିନ୍ତୁ କଥାବାର୍ତ୍ତା କମିଯାଏ।
ସୋସିଆଲ ମିଡିଆରେ ହଜାର ଲୋକଙ୍କ ସହିତ ଯୋଡ଼ିତ ରହୁଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ ପାଖରେ ନିଜ ଘରର ଜଣେ ଲୋକ ପାଇଁ ପାଞ୍ଚ ମିନିଟ୍ ସମୟ ନଥାଏ।
ସମ୍ପର୍କ ଆମକୁ ବଢ଼ିବାରୁ ରୋକିବା ପାଇଁ ଆସେ ନାହିଁ।
ସେମାନେ ଆମକୁ ମଣିଷ ହୋଇ ରହିବାକୁ ମନେ ପକାଇ ଦିଅନ୍ତି।
ତେଣୁ ସମ୍ପର୍କକୁ ବୋଝ ଭାବନ୍ତୁ ନାହିଁ।
କେବଳ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଭାବି ସେଗୁଡ଼ିକୁ ବୋହି ନିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ।
ସେଗୁଡ଼ିକୁ ପ୍ରେମରେ ବଞ୍ଚିବା ଶିଖନ୍ତୁ।
କାରଣ ଜୀବନର ଶେଷରେ ମଣିଷ ଏହା ପଚାରେ ନାହିଁ ଯେ ତାଙ୍କ ପାଖରେ କେତେ ସମ୍ପତ୍ତି ଥିଲା।
ସେ ପଚାରେ—
“ମୋର ନିଜର ଲୋକ କେତେ ଥିଲେ?”
ଆଉ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ ହେଉଛି—
“ସେମାନେ ମୋ ସହିତ ଥିବା ସମୟରେ, ମୁଁ କ’ଣ ସେମାନଙ୍କୁ ଏହି ଅନୁଭବ କରାଇଥିଲି ଯେ ସେମାନେ ସତରେ ମୋର ନିଜର?”
କାହାଣୀର ଶିକ୍ଷା
ପ୍ରେମର ସ୍ଥାନରେ ହିସାବ ଆସିଲେ ସମ୍ପର୍କ ଦୁଃଖଦ ହୋଇଯାଏ।
ମାତା-ପିତା ପିଲାମାନଙ୍କୁ ନିଜ ଉପରେ କରିଥିବା ପ୍ରେମର ଋଣ ଆଦାୟ କରିବା ପାଇଁ ବଡ଼ କରନ୍ତି ନାହିଁ।
ପିଲାମାନଙ୍କ ଦାୟିତ୍ୱ କେବଳ ପଇସା ଦେବା ନୁହେଁ; ସେମାନଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ, ସମୟ ଓ ଭାବନାତ୍ମକ ସାହାରା ଦେବା ମଧ୍ୟ ସେତିକି ଜରୁରୀ।
ଏବଂ ପିଲାମାନେ ମନେ ରଖିବା ଉଚିତ ଯେ ମାତା-ପିତା ସବୁବେଳେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରହନ୍ତି ନାହିଁ।
ଯେଉଁ ହାତ ଶୈଶବରେ ସେମାନଙ୍କୁ ଚାଲିବା ଶିଖାଇଥିଲା, ସେହି ହାତ ଦିନେ ତାଙ୍କ ସାହାରା ପାଇଁ ଆଗକୁ ବଢ଼ିପାରେ।
ସେହି ଦିନ ସେହି ହାତକୁ ପ୍ରେମରେ ଧରିନେବା—ଏହା ହିଁ ସମ୍ପର୍କର ପ୍ରକୃତ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ।
