ભાગ ૪ : ચૌદ વર્ષ જૂનું વચન
નિહિરની વાત સાંભળ્યા પછી ઘરમાં જાણે સમય થંભી ગયો હતો.
આરવની આંખો સામે ટેબલ પર પડેલો ફોટો હતો—રિયા, નિહિર, હેમંતભાઈ અને મીરાની માતા.
16 ઓગસ્ટ 2012.
અકસ્માનાં એક દિવસ પહેલાં.
“નિહિર…” આરવનો અવાજ ભારે હતો, “તું રિયાને નદી પાસે લઈ ગયો હતો?”
નિહિરે માથું નમાવ્યું.
“હા.”
“શા માટે?”
“કારણ કે રિયાએ મને બોલાવ્યો હતો.”
“રિયાએ?”
“હા.”
“તો પછી એ રાત્રે થયું શું?”
નિહિરે જવાબ આપવાને બદલે હેમંતભાઈ તરફ જોયું.
હેમંતભાઈએ આંખો બંધ કરી દીધી.
“આરવ, તારે જે સાંભળવું છે એ સાંભળવા માટે તું તૈયાર નથી.”
આરવનો ગુસ્સો વધી ગયો.
“ચૌદ વર્ષથી તમે મને એક ખોટી વાતમાં જીવાડ્યો છે. હવે તમે નક્કી નહીં કરો કે હું શું સાંભળવા તૈયાર છું!”
હેમંતભાઈ ચૂપ રહ્યા.
નિહિરે ધીમેથી કહ્યું—
“સાચું એ છે કે એ રાત્રે રિયા ભાગી રહી હતી.”
“ક્યાંથી?”
“એના પોતાના ઘરેથી.”
આરવ ચોંક્યો.
“કેમ?”
નિહિરે ફાઇલમાંથી એક જૂનું પાનું બહાર કાઢ્યું.
“આ રિયાની ડાયરીનું પાનું છે.”
આરવે પાનું હાથમાં લીધું.
અક્ષરો બાળકી જેવા હતા.
પરંતુ એક વાક્ય સ્પષ્ટ હતું—
“મારે મારા જીવનનો નિર્ણય પોતે લેવો છે. કોઈ બીજું મારા માટે નક્કી નહીં કરે.”
આરવે નિહિર તરફ જોયું.
“એ સમયે રિયાની ઉંમર કેટલી હતી?”
“પંદર.”
“અને એ શું નિર્ણય લેવા માગતી હતી?”
નિહિરે ઊંડો શ્વાસ લીધો.
“શહેરમાં ભણવા જવાનો.”
આરવ થોડો શાંત થયો.
“એટલા માટે આ બધું?”
“ના.”
નિહિરે ધીમેથી કહ્યું, “એના પિતાની સ્થિતિ ખરાબ હતી. દેવું વધી રહ્યું હતું. એક મોટા જમીન સોદામાં તારા પપ્પા અને રિયાના પપ્પા વચ્ચે મતભેદ થયો હતો. રિયાને ડર હતો કે પરિવારના ઝઘડામાં તેનું ભવિષ્ય પણ બરબાદ થઈ જશે.”
હેમંતભાઈએ પહેલી વાર વાત કરી.
“રિયાના પિતા શહેરની એક કંપની સાથે જમીનનો સોદો કરવા માગતા હતા. હું એની વિરુદ્ધ હતો.”
“પણ એમાં રિયાનું શું?”
“ઘણા લોકોના જીવનમાં પરિવારના નિર્ણયોની કિંમત બાળકો ચૂકવે છે, આરવ.”
આરવ ચૂપ રહ્યો.
નિહિરે આગળ કહ્યું—
“રિયાએ મને કહ્યું હતું કે તે અમદાવાદ જઈને ભણવા માગે છે. મીરાની માતા તેની મદદ કરવા તૈયાર હતી.”
“તો પછી?”
“રિયાના પિતાને ખબર પડી.”
રૂમમાં ફરી મૌન છવાઈ ગયું.
“એ રાત્રે રિયા ઘરમાંથી નીકળી. તેણે મને ફોન કર્યો. મેં એને નદી પાસે મળવા કહ્યું. અમે ત્યાંથી સીધા બસ સ્ટેન્ડ જવાના હતા.”
“પણ તમે નદી પાસે કેમ ગયા?”
નિહિરે નજર નીચે કરી.
“કારણ કે અમારે કોઈને દેખાવું નહોતું.”
“પછી?”
“વરસાદ શરૂ થયો. રસ્તો કાદવથી ભરાઈ ગયો. રિયા આગળ ચાલી રહી હતી. અચાનક તેનો પગ લપસ્યો.”
આરવ શાંત થઈને સાંભળતો રહ્યો.
“એ પડી ગઈ. માથામાં ઈજા થઈ. મને લાગ્યું કે એ મરી ગઈ.”
નિહિરનો અવાજ ધ્રૂજ્યો.
“હું ડરી ગયો.”
“તું એને ત્યાં છોડીને ભાગી ગયો?”
“હા.”
આરવની આંખોમાં ગુસ્સો હતો.
“તું એને મરવા માટે છોડી ગયો?”
નિહિરે માથું ઝુકાવી દીધું.
“હા.”
હેમંતભાઈએ તરત કહ્યું—
“પણ પછી મને ખબર પડી.”
આરવે પિતાને જોયા.
“તમને કેવી રીતે?”
“નિહિરે મને ફોન કર્યો હતો.”
“અને તમે?”
“હું ત્યાં પહોંચ્યો ત્યારે રિયા જીવતી હતી.”
આરવનું હૃદય ધબકવા લાગ્યું.
“પછી તમે હોસ્પિટલ લઈ ગયા?”
“હા.”
“તો તમે મને કેમ કહ્યું કે રિયા નદીમાં તણાઈ ગઈ?”
હેમંતભાઈની આંખોમાં આંસુ આવી ગયા.
“કારણ કે રિયાએ જ મને એવું કરવા કહ્યું હતું.”
આરવ અચંબિત થઈ ગયો.
“શું?”
“એને ખબર પડી ગઈ હતી કે જો એ પાછી ગામમાં જશે તો એને ફરી એ જ ઘરમાં, એ જ દબાણમાં અને એ જ જીવનમાં પાછું જવું પડશે.”
“એટલે?”
“એણે મને કહ્યું—‘કાકા, જો તમે મને ખરેખર બચાવવા માગતા હો, તો દુનિયાને કહો કે રિયા મરી ગઈ.’”
આરવની આંખો ભીની થઈ ગઈ.
“અને તમે માની ગયા?”
“હા.”
“પછી મીરાની માતા?”
“તેમણે રિયાને શહેરમાં લઈ જવાની જવાબદારી લીધી.”
નિહિર ધીમેથી બોલ્યો—
“પરંતુ એક વાત અમે જાણતા નહોતા.”
“કઈ?”
“રિયાને હોસ્પિટલમાં લઈ ગયા પછી એની સ્મૃતિ સંપૂર્ણપણે પાછી આવી નહોતી.”
આરવ સ્થિર થઈ ગયો.
“એટલે?”
“એને પોતાનું નામ યાદ નહોતું. ગામ યાદ નહોતું. આપણામાંથી કોઈ યાદ નહોતું.”
“અને મીરા?”
“મીરા ત્યારે નાની હતી. પરંતુ એની માતાએ રિયાને પોતાની જવાબદારી માની.”
આરવ લાંબા સમય સુધી કંઈ બોલ્યો નહીં.
પછી ધીમેથી પૂછ્યું—
“તો રિયા મને ક્યારે યાદ આવી?”
નિહિરે જવાબ આપ્યો—
“ચૌદ વર્ષ પછી.”
“ક્યારે?”
“જ્યારે મીરાએ એને આરવનું નામ કહ્યું.”
આરવની અંદર કંઈક તૂટી પડ્યું.
“એટલે મીરા…”
“હા,” નિહિર બોલ્યો, “મીરા તને છોડવા માગતી નહોતી. એ તને સત્ય સુધી પહોંચાડવા માગતી હતી.”
આરવે તરત ફોન કાઢ્યો.
મીરાને કોલ કર્યો.
ફોન બંધ હતો.
ફરી કર્યો.
બંધ.
એણે મેસેજ લખ્યો—
“મારે તારી સાથે વાત કરવી છે.”
થોડી જ ક્ષણમાં મેસેજ આવ્યો.
“હવે વાતથી કંઈ બદલાશે નહીં, આરવ. તારે અમદાવાદમાં મારા જૂના ઘરે આવવું પડશે.”
આરવે સ્થાન જોયું.
એક જૂનું સરનામું હતું.
અને મેસેજની નીચે બીજી એક લાઇન હતી—
“ત્યાં તને એ વ્યક્તિનો જવાબ મળશે જેને તું છેલ્લા ચૌદ વર્ષથી મરી ગયેલો માનતો હતો.”
આરવે ફરી પિતાની તરફ જોયું.
“કોણ?”
હેમંતભાઈનો ચહેરો સફેદ પડી ગયો.
“રિયાના પિતા.”
“એ જીવતા છે?”
હેમંતભાઈએ કોઈ જવાબ આપ્યો નહીં.
પરંતુ નિહિરે ધીમેથી કહ્યું—
“હા.”
આરવના હાથમાંથી ફોન સરકી ગયો.
“એ ક્યાં છે?”
નિહિરે હેમંતભાઈ તરફ જોયું.
“આ ઘરમાંથી પંદર કિલોમીટર દૂર.”
“કોણ છે?”
નિહિરે જવાબ આપ્યો—
“એ વ્યક્તિ જેને તું વર્ષોથી ‘કાકા’ કહીને મળતો આવ્યો છે.”
આરવની આંખો પહોળી થઈ ગઈ.
“શું?”
નિહિરે ધીમેથી નામ ઉચ્ચાર્યું—
“મહેશભાઈ.”
આરવના શરીરમાંથી જાણે લોહી જતું રહ્યું.
મહેશભાઈ.
એ જ માણસ, જે બાળપણથી તેના પિતાનો સૌથી નજીકનો મિત્ર હતો.
એ જ માણસ, જે દર સાંજે પીપળા નીચે હેમંતભાઈ સાથે બેસતો હતો.
એ જ માણસ…
જેની દીકરી રિયા હતી.
પણ જો મહેશભાઈને રિયા જીવતી હોવાની ખબર હતી…
તો તેણે ચૌદ વર્ષ સુધી પોતાના જ સંતાનને મૃત કેમ માન્યું?
અને સૌથી મોટો સવાલ—
શું મહેશભાઈ ખરેખર રિયાને શોધી રહ્યા નહોતા… કે પછી કોઈ સત્ય છુપાવવા માટે રિયાને દુનિયાથી દૂર રાખવામાં આવી હતી?
આરવે કારની ચાવી હાથમાં લીધી.
તેને હવે સમજાઈ ગયું હતું—
આ માત્ર રિયાની પાછી આવવાની વાર્તા નહોતી.
આ તો બે પરિવારની એવી દફનાયેલી હકીકત હતી, જે હવે ધીમે ધીમે બહાર આવી રહી હતી.
