શું તમે જાણો છો કે લગ્નની કંકોતરી કેમ લાલ કે પીળી જ હોય છે? "લગ્ન સંસ્કારMansi DesaiDesai MansiShastri1 કન્કોત્રી વિધિની શરૂઆત અને ઇતિહાસ (History & Origin)આ વિધિનો પાયો વૈદિક કાળ અને પુરાણોમાં રહેલો છે. હિન્દુ ધર્મમાં મુદગલ પુરાણ અને ગણેશ પુરાણ મુજબ, ભગવાન ગણેશને 'વિઘ્નહર્તા' અને 'પ્રથમ પૂજ્ય'નું વરદાન મળેલું છે.ઐતિહાસિક પુરાવો: પ્રાચીન કાળમાં જ્યારે છાપકામ નહોતું, ત્યારે કુળગુરુ કે જ્યોતિષી પાસે શુભ મુહૂર્ત કઢાવીને હાથેથી કુમકુમ (કંકોતરી) દ્વારા પ્રથમ નિમંત્રણ પત્ર તૈયાર કરવામાં આવતો. આ પરંપરા 'શુભસ્ય શીઘ્રમ' (શુભ કાર્યમાં વિલંબ ન કરવો) ના સિદ્ધાંત પર આધારિત છે.. શા માટે કરવામાં આવે છે? (The Reason)વિઘ્ન નિવારણ: લગ્ન એ ...Read More

શું તમે જાણો છો કે સગાઈની વિધિમાં વરરાજાને શ્રીફળ જ કેમ આપવામાં આવે છે?કેમ સગાઈને 'ચાંદલો માટલી' જ કહેવાય #ચાંદલો માટલી - સગાઈની પ્રથમ પવિત્ર વિધિMansi DesaiDesai MansiShastriભાગ 2ગુજરાતી સંસ્કૃતિમાં 'ચાંદલો માટલી' એ લગ્નના બંધનનો પ્રથમ અધિકૃત એકરાર છે. [૧.૨.૧, ૧.૨.૩] આ વિધિ માત્ર વ્યવહાર નથી, પણ બે પરિવારોના અતૂટ વિશ્વાસની શરૂઆત છે.કેટલા વર્ષ જૂની પરંપરા અને ઇતિહાસ?આ વિધિ હજારો વર્ષ જૂની વૈદિક પરંપરાનું આધુનિક સ્વરૂપ છે. પ્રાચીન કાળમાં જ્યારે 'વાગ્દાન' (વાચા આપવી) ની પરંપરા હતી, ત્યારે આ વિધિ દ્વારા કન્યાનો પક્ષ વરરાજાને સ્વીકારીને સંબંધ પાકો કરતો હતો. હિન્દુ લગ્ન વિધિઓનો પાયો ઋગ્વેદ અને મનુસ્મૃતિ જેવા ગ્રંથોમાં મળે છે, ...Read More

#લગ્નસંસ્કારભાગ 3 ગોળ ધાણાલેખિકાMansi DesaiDesai MansiShastriગુજરાતી સંસ્કૃતિમાં 'ગોળ-ધાણા' એ માત્ર એક પ્રસંગ નથી, પણ બે આત્માઓ અને બે પરિવારો સત્તાવાર જોડાણની જાહેરાત છે.ઐતિહાસિક ઇતિહાસ અને પુરાવા (૫૦૦૦+ વર્ષ જૂની પરંપરા)આ વિધિનું મૂળ વૈદિક 'વાગ્દાન' (વચન આપવાની વિધિ) માં રહેલું છે. પ્રાચીન સમયમાં જ્યારે લેખિત દસ્તાવેજો નહોતા, ત્યારે ઇષ્ટદેવ અને જ્ઞાતિના પંચની સાક્ષીમાં ગોળ-ધાણા વહેંચીને સંબંધની જાહેરાત કરવામાં આવતી હતી.શાસ્ત્રીય પુરાવો: પારસ્કર ગૃહ્યસૂત્ર (કાંડ ૧, કંડિકા ૪-૮) અને આશ્વલાયન ગૃહ્યસૂત્ર (અધ્યાય ૧) માં વિવાહ પૂર્વેના સંકલ્પો અને કન્યા-વરના પક્ષોના મિલનનો ઉલ્લેખ છે.મનુસ્મૃતિ: મનુસ્મૃતિમાં પણ 'વાચા' (વચન) દ્વારા સંબંધ બાંધવાની પરંપરાને પવિત્ર માનવામાં આવી છે. એકવાર ગોળ-ધાણા વહેંચાઈ જાય એટલે તે ...Read More