परीक्षा हॉलमध्ये भगवान का आठवतात?
परीक्षा हॉलमध्ये पाऊल ठेवणे म्हणजे एखाद्या निष्पाप कोकराने कत्तलखान्यात फेरफटका मारण्यासारखे आहे. बाहेरच्या जगात आपण स्वतःला 'आइन्स्टाईनचा वारसदार' समजून फिरतो, पण पेपर समोर येताच आपल्या बुद्धिमत्तेची गळती होऊन आपण थेट अश्मयुगात पोहोचतो. अशा वेळी, जेव्हा जगातील सर्व विज्ञाने आणि सूत्रे आपला साथ सोडतात, तेव्हा उरतो तो फक्त एकच आधार— परमेश्वर!
१. 'नास्तिक' ते 'आस्तिक': अवघ्या पाच मिनिटांचा प्रवास
वर्षाच्या सुरुवातीला आपण देवाकडे फक्त सुट्ट्या मागतो. पण परीक्षेच्या दिवशी सकाळपासूनच घरातल्या गणपतीच्या मूर्तीला आपण असा काही लडिवाळपणे नमस्कार करतो की देवालाही वाटत असेल, "हा पोरगा इतका सुसंस्कारी कधीपासून झाला?" हॉलच्या बाकावर बसल्यावर तर आपली भक्ती रसाच्या परमोच्च शिखरावर पोहोचते. जो माणूस कधी चुकूनही देवळात जात नाही, तो पेपरमधील 'प्रश्न क्रमांक १ (अ)' पाहिल्यावर मनातून 'हनुमान चालिसा'चे आवर्तन सुरू करतो.
२. प्रश्नपत्रिका: एक भीषण धक्का
जसा हातात कागद येतो, तसा एखाद्या क्लासिक विनोदी चित्रपटासारखा ड्रामा सुरू होतो. आपण अत्यंत आत्मविश्वासाने पहिला प्रश्न वाचतो, पण तिथे आपल्याला जे दिसतं, त्याचा आणि आपल्या अभ्यासाचा संबंध अगदी भारत आणि युगांडाच्या क्रिकेट मॅचसारखा असतो—कुठलाच मेळ नाही! अचानक आजूबाजूचे आवाज वाढल्यासारखे वाटतात. फॅनचा आवाज जणू काळजाची धडधड वाटते आणि वर्गात फिरणारे इन्व्हिजिलेटर (पर्यवेक्षक) साक्षात यमदूत वाटू लागतात.
३. टॉपर: देवाचे पृथ्वीवरील अवतार
अशा कठीण प्रसंगी आपण समोरच्या 'टॉपर'कडे अशा नजरेने पाहतो जणू तो साक्षात विष्णूचा अवतार आहे आणि त्याच्या पेनमधून अमृताच्या धारा वाहणार आहेत. तो जेव्हा 'सप्लिमेंट' मागायला हात वर करतो, तेव्हा आपल्या पोटात गोळा येतो. "ह्याने इतकं काय लिहिलं? मी तर अजून पेपरवर स्वतःचं नावही नीट कोरलेलं नाहीये!" असा विचार करून आपण पुन्हा एकदा डोळे मिटून देवाचा धावा करतो.
४. देवाशी केलेले 'बिझनेस' करार
परीक्षा हॉलमध्ये आपण देवाशी जे 'बार्गेनिंग' (घासाघीस) करतो, तसं अंबानीही करत नसतील.
"देवा, फक्त या वेळी पास कर, पुढच्या वेळी पहिल्या दिवसापासून अभ्यास करेन!"
"देवा, ३५ मार्क मिळू दे, सलग पाच शनिवार उपवास करेन!"
"विठ्ठला, शेजारच्या मुलाचा पेपर मला दिसू दे, मी पाच रुपये दक्षिणा चढवेन!"
ही देवाशी चाललेली गुप्त युती असते, जिथे आपण विज्ञानाच्या नियमांना बाजूला सारून चमत्काराची वाट पाहत असतो.
५. कल्पनाशक्तीचा महापूर
काहीच आठवत नसेल तर आपला मेंदू रिकाम्या जागेत फुला-पाखरांचे रेखाचित्र काढण्याऐवजी अत्यंत विचित्र गोष्टी आठवू लागतो. दहा वर्षांपूर्वी ऐकलेलं गाणं किंवा आज सकाळी चहा पिताना पाहिलेली जाहिरात आठवेल, पण 'पायथागोरसचा प्रमेय' मात्र सात पडद्याआड लपून बसतो. शेवटी आपण निरागसपणे आकाशाकडे बघतो, तेव्हा छतावरचा तो जुना पंखाही आपल्याला वेडंवाकडं हसल्यासारखा वाटतो.
थोडक्यात काय तर...
परीक्षा हॉलमधील आपली श्रद्धा ही केवळ आध्यात्मिक नसते, ती एक 'सर्व्हायव्हल इन्स्टिंक्ट' असते. जेव्हा बुद्धीची भिंत कोसळते, तेव्हा भक्तीचा खांब आपल्याला सावरतो. पेपर संपल्यावर आपण बाहेर येतो, तेव्हा तोच 'कॉन्फिडन्स' पुन्हा चेहऱ्यावर येतो आणि आपण मित्रांना सांगतो, "पेपर थोडा कठीण होता रे, पण मी मॅनेज केलं!"
बिचारे देवही वरून हसत असतील, कारण त्यांना माहित आहे की पुढच्या परीक्षेपर्यंत आपला आणि त्यांचा 'ब्रेकअप' झाला आहे!
तर मंडळी, हा होता माझ्या बुद्धिमत्तेचा आणि देवाच्या दयेचा थरारक सामना! जर तुम्हालाही पेपरमध्ये गणिताच्या सूत्रांऐवजी जुनी गाणी आठवत असतील, तर आपण एकाच नावकाचे प्रवासी आहोत. माझ्या या 'शोकांतिकेला' जर तुम्ही लाईक केलं, तर कदाचित पुढच्या पेपरला तुम्हाला देवाची जास्त साथ मिळेल!परीक्षेच्या टेन्शनमध्येही चेहऱ्यावर हसू टिकवून ठेवायचं असेल, तर या 'विद्वान' मित्राला नक्की फॉलो करा. कारण लक्षात ठेवा—अभ्यास आपल्याला पास करेल की नाही माहित नाही, पण माझे विनोद तुमचं मनोरंजन नक्कीच करतील! लवकरच भेटूया पुढच्या एखाद्या मजेशीर गोंधळात, तोपर्यंत... वाचत राहा आणि हसत राहा!"
......धन्यवाद......