કેદારનાથ મંદિર હજુ પણ વણઉકેલાયેલ કોડ છે. કેદારનાથ મંદિરનું નિર્માણ કોણે કરાવ્યું તેના વિશે ઘણી વાતો કહેવામાં આવે છે. પાંડવોથી લઈને આદ્ય શંકરા ચાર્ય સુધી પણ પરંતુ અમે તેમાં જવા માંગતા નથી*.
*આજનું વિજ્ઞાન સૂચવે છે કે કેદારનાથ મંદિરનું નિર્માણ કદાચ 8 મી સદીમાં થયું હતું. જો તમે ના કહો તો પણ આ મંદિર ઓછામાં ઓછા 1200 વર્ષથી અસ્તિત્વ માં છે*.
*કેદારનાથ જ્યાં છે તે ભૂમિ 21મી સદીમાં પણ અત્યંત પ્રતિકૂળ છે.એક તરફ 22, 000 ફૂટ ઊંચો કેદારનાથ ટેકરી, બીજી બાજુ 21,600 ફૂટ ઊંચો કરચકુંડ અને ત્રીજી બાજુ 22,700 ફૂટ ઊંચો ભરતકુંડ છે*.
*આ ત્રણ પર્વતોમાંથી વહેતી પાંચ નદીઓ મંદાકિની, મધુગંગા, ચિરગંગા, સરસ્વતી અને સ્વરંદરી છે. તેમાંથી કેટલાક આ પુરાણમાં લખાયેલા છે*.
*આ વિસ્તાર માત્ર મંદાકિની નદી નું રાજ્ય છે. જ્યાં ઠંડીના દિવસે ખૂબ જ બરફ પડતો હોય અને વરસાદની મોસમમાં ખૂબ જ ઝડપે પાણી વહેતું હોય એવી જગ્યાએ આર્ટવર્ક બનાવવાનું કામ કેટલું ઊંડું હશે*.
*આજે પણ, તમે જ્યાં કેદાર નાથ મંદિર ઉભું છે ત્યાં સુધી તમે વાહન ચલાવી શકતા નથી*.
*આવી જગ્યાએ શા માટે બાંધવામાં આવ્યું? આવી પ્રતિકૂળ પરિસ્થિતિમાં 1000 વર્ષ પહેલાં મંદિર કેવી રીતે બની શકે? આપણે બધાએ ઓછામાં ઓછું એકવાર આ વિચારવું જોઈએ*.
*વૈજ્ઞાનિકોનું અનુમાન છે કે જો મંદિર 10મી સદીમાં પૃથ્વી પર હોત, તો તે ટૂંકા બરફ યુગ સમયગાળામાં હોત.વાડિયા ઇન્સ્ટિ ટ્યૂટ ઑફ જીઓલોજી, દેહરાદૂન, કેદારનાથ મંદિરના ખડકો પર લિગ્નોમેટિક ડેટિંગનું પરીક્ષણ હાથ ધર્યું હતું. આ પથ્થરોનું જીવન ઓળખવા માટે કરવામાં આવે છે.પરીક્ષણ દર્શાવે છે કે મંદિર 14મી સદીથી 17મી સદીના મધ્ય સુધી સંપૂર્ણ પણે બરફમાં દટાયેલું હતું.જો કે મંદિરના બાંધકામમાં કોઈ નુકસાન થયું નથી*.
*2013 માં કેદારનાથમાં આવેલા વિનાશક પૂરને દરેક વ્યક્તિએ જોયો જ હશે. આ સમયગાળા દરમિયાન, વરસાદ સરેરાશ કરતા 375% વધુ હતો. આગામી પૂરમાં "5748 લોકો" (સરકારી આંકડા) માર્યા ગયા અને 4200 ગામોને નુકસાન થયું. ભારતીય વાયુસેના દ્વારા 1 લાખ 10 હજારથી વધુ લોકોને એરલિફ્ટ કરવામાં આવ્યા હતા. બધું વહી ગયું. પરંતુ આવા વિનાશક પૂરમાં પણ કેદારનાથ મંદિરના સમગ્ર માળખાને સહેજ પણ અસર થઈ ન હતી*
*આર્કિયોલોજિકલ સોસાયટી ઑફ ઈન્ડિયાના જણાવ્યા અનુસાર, પૂર પછી પણ મંદિર ના સમગ્ર સ્ટ્રક્ચરના ઑડિટમાં 99 ટકા મંદિર સંપૂર્ણપણે સુરક્ષિત છે. 2013ના પૂર દરમિયાન બાંધકામને કેટલું નુકસાન થયું હતું અને તેની વર્તમાન સ્થિતિનો અભ્યાસ કરવા માટે IIT મદ્રાસ એ મંદિર પર NDT પરીક્ષણ હાથ ધર્યું હતું. તેણે એમ પણ કહ્યું કે મંદિર સંપૂર્ણપણે સુરક્ષિત અને મજબૂત છે*.
*જો મંદિર બે અલગ-અલગ સંસ્થાઓ દ્વારા હાથ ધરવામાં આવેલી ખૂબ જ વૈજ્ઞાનિક અને વૈજ્ઞાનિક કસોટી પાસ ન કરે તો નિર્વાલા તમને શ્રેષ્ઠ શું કહે છે?*
*1200 વર્ષ પછી, જ્યાં તે વિસ્તાર ની દરેક વસ્તુ વહી જાય છે, ત્યાં એક પણ માળખું ઉભું નથી. આ મંદિર ત્યાં ઊભું છે અને માત્ર ઊભું નથી, તે ખૂબ જ મજબૂત છે*.
*આ મંદિરનું નિર્માણ જે રીતે કરવામાં આવ્યું છે તે તેની પાછળ હોવાનું માનવામાં આવે છે. જે સ્થળની પસંદગી કરવામાં આવી છે. આજે, વિજ્ઞાન કહે છે કે મંદિરના નિર્માણમાં ઉપયોગમાં લેવાતા પથ્થર અને બંધારણની પદ્ધતિ ને કારણે આ મંદિર આ પૂરમાં ટકી શક્યું હતું*.
*કેદારનાથ મંદિર ઉત્તર-દક્ષિણ તરીકે બાંધવામાં આવ્યું છે. જ્યારે ભારતમાં લગભગ તમામ મંદિરો ‘પૂર્વ-પશ્ચિમ’ છે. નિષ્ણાતોના મતે, જો મંદિર પૂર્વ-પશ્ચિમ હોત તો તે પહેલા થી જ નાશ પામ્યું હોત અથવા ઓછામાં ઓછું 2013 ના પૂરમાં તે નાશ પામ્યું હોત પરંતુ આ દિશાને કારણે કેદારનાથ મંદિર બચી ગયું છે. બીજી વાત એ છે કે તેમાં વપરાયેલ પથ્થર ખૂબ જ સખત અને ટકાઉ છે. ખાસ વાત એ છે કે આ મંદિર ના નિર્માણ માટે જે પથ્થરનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે તે ત્યાં ઉપલબ્ધ નથી, તો જરા કલ્પના કરો કે તે પથ્થર ત્યાં કેવી રીતે લઈ જવામાં આવ્યો હશે. તે સમયે આટલા મોટા પથ્થરને લઈ જવા માટેના સાધનો પણ ઉપલબ્ધ નહોતા. આ પથ્થરની વિશેષતા એ છે કે 400 વર્ષ બરફની નીચે રહ્યા પછી પણ તેની ગુણધર્મો માં કોઈ ફરક નથી*.
*તેથી મંદિરે પ્રકૃતિના ચક્રમાં તેની તાકાત જાળવી રાખી છે. મંદિરના આ મજબૂત પત્થરો કોઈપણ સિમેન્ટના ઉપયોગ વિના એશલર રીતે એકસાથે ગુંદર ધરાવતા હોય છે. તેથી મંદિરની મજબૂતાઈ પથ્થરના સાંધા પર તાપમાનના ફેરફારો ની કોઈપણ અસર વિના અભેદ્ય છે*.
*2013માં મંદિરના પાછળના ભાગમાં એક મોટો ખડક વિટા ઘાલાઈથી ફસાઈ ગયો હતો અને પાણીની ધાર વિભાજિત થઈ ગઈ હતી અને મંદિરની બંને બાજુનું પાણી બધું પોતા ની સાથે લઈ ગયું હતું પરંતુ મંદિર અને મંદિરમાં આશરો લેનારા લોકો સુરક્ષિત રહ્યા હતા.જેમને બીજા દિવસે ભારતીય વાયુસેના દ્વારા એરલિફ્ટ કરવામાં આવ્યા હતા*.
*પ્રશ્ન એ છે કે શ્રદ્ધા રાખવી કે નહીં.પરંતુ એમાં કોઈ શંકા નથી કે મંદિરના નિર્માણ માટે સ્થળ, તેની દિશા, તે જ બાંધકામ સામગ્રી અને પ્રકૃતિને પણ કાળજીપૂર્વક પસંદ કરવામાં આવી હતી જે તેની સંસ્કૃતિ અને શક્તિને 1200 વર્ષ સુધી જાળવી રાખશે*.
*ટાઇટેનિક ડૂબી ગયા પછી, પશ્ચિમના લોકોને સમજાયું કે NDT પરીક્ષણ અને તાપમાન કેવી રીતે ભરતીને ફેરવી શકે છે.પરંતુ આપણા પુર્વજો એ આ વિચાર્યું અને તે 1200 વર્ષ પહેલાં થયું હતું. શું કેદારનાથ એ જ આબેહૂબ ઉદાહરણ નથી?*
*કેટલાક મહિનાઓ વરસાદમાં, કેટલાક મહિનાઓ બરફમાં અને કેટલાક વર્ષોમાં પણ બરફમાં, ઉન, પવન અને વરસાદ હજુ પણ સમુદ્રની સપાટીથી 12,000 ફૂટ ઉપર ઊનને ઢાંકી દે છે*.
*6 ફૂટ ઊંચું પ્લેટફોર્મ બનાવવા માટે ઉપયોગમાં લેવાતા પથ્થર ના વિપુલ ને પ્રચંડ જથ્થા વિશે વિચારીને આપણે દંગ રહી જઈએ છીએ*.
*આજે તમામ પૂર પછી અમે ફરી એક વખત કેદારનાથના વૈજ્ઞાનિકોના નિર્માણ સમક્ષ નમન કરી રહ્યા છીએ, જેમને એટલી જ ભવ્યતા સાથે 12 જ્યોતિર્લિંગોમાં સર્વોચ્ચ હોવાનું સન્માન મળશે*.
*વૈદિક હિંદુ ધર્મ અને સંસ્કૃતિ કેટલી આગળ હતી તેનું આ ઉદાહરણ છે. તે સમયે આપણા ઋષિમુનિઓ એટલે કે વૈજ્ઞાનિકોએ વાસ્તુશાસ્ત્ર*, *હવામાનશાસ્ત્ર, અવકાશ વિજ્ઞાન, આયુર્વેદમાં ઘણી પ્રગતિ કરી હતી*
___________________
