ભાગ ૪ — પત્નીની ફરિયાદો
રાત્રે હર્ષનો મેસેજ વાંચ્યા પછી પણ મિહિરને ઊંઘ આવી નહીં.
નિશા તેની બાજુમાં સૂતી હતી.
મિહિર છત તરફ જોઈ રહ્યો હતો.
છેલ્લા થોડા દિવસોમાં ઘણું બદલાયું હતું.
પપ્પાની ડાયરીએ તેને પોતાના પિતાની આંખોથી પોતાની જિંદગી જોવાનું શીખવ્યું હતું.
મમ્મી અને નિશા વચ્ચેનો તણાવ થોડો ઓછો થયો હતો.
પણ હવે એક પ્રશ્ન મિહિરના મનમાં હતો—
નિશા ખરેખર કેટલા સમયથી એકલી હતી?
એણે ક્યારેય એની ફરિયાદોને ગંભીરતાથી સાંભળી જ નહોતી.
દર વખતે એને લાગતું—
“ઘરની નાની વાત છે.”
પણ કદાચ એ નાની વાત નહોતી.
કદાચ નાની-નાની વાતો ભેગી થઈને વર્ષોનું અંતર બની ગયું હતું.
⸻
સવારે મિહિર ઊઠ્યો ત્યારે નિશા રસોડામાં હતી.
મિહિર ત્યાં ગયો.
“નિશા.”
“હા?”
“આજે સાંજે તું મારી સાથે બહાર આવશે?”
નિશાએ આશ્ચર્યથી એની તરફ જોયું.
“ક્યાં?”
“ક્યાંય નહીં. બસ, થોડો સમય સાથે બેસવું છે.”
નિશા થોડું સ્મિત કરી બોલી,
“આજે તને ઓફિસમાં કામ નથી?”
“હશે.”
“તો?”
“કામ રોજ રહેશે. તું રોજ નહીં રહે.”
નિશા થોડી ક્ષણ એને જોતી રહી.
“આજે શું થયું છે તને?”
મિહિર હસ્યો.
“કંઈ નહીં.”
નિશાએ તરત કહ્યું,
“ફરી ‘કંઈ નહીં’?”
બંને હસી પડ્યાં.
ઘણા સમય પછી તેમની વચ્ચેનું હાસ્ય સહજ હતું.
⸻
સાંજે મિહિર નિશાને શહેરની એક શાંત કેફેમાં લઈ ગયો.
બંને એક ખૂણાની ટેબલ પર બેઠાં.
નિશાએ પૂછ્યું,
“મિહિર, ખરેખર શું વાત છે?”
“મારે તને સાંભળવી છે.”
“શું?”
“તું.”
નિશા થોડી ચોંકી.
“હું શું?”
“તને મારી પાસેથી શું જોઈએ છે?”
નિશાએ તરત જવાબ ન આપ્યો.
એણે કપમાં રહેલી ચા તરફ જોયું.
“મને ખબર નથી.”
“ખબર છે.”
“ના.”
“છે.”
નિશાએ લાંબો શ્વાસ લીધો.
“તો સાંભળ.”
મિહિર આગળ ઝૂક્યો.
“હું તારી સાથે લગ્ન કર્યા ત્યારે મને લાગ્યું હતું કે આપણે બંને મળીને એક ઘર બનાવીશું.”
“હા.”
“મને લાગ્યું હતું કે તું મારા મિત્ર બનશે.”
“હું છું.”
નિશાએ હળવું સ્મિત કર્યું.
“હતો.”
મિહિર ચૂપ થઈ ગયો.
“લગ્ન પછી મને સમજાયું કે તું માત્ર મારો પતિ નથી. તું કોઈનો દીકરો છે, કોઈનો ભાઈ છે, કોઈનો મિત્ર છે, ઓફિસમાં કોઈનો કર્મચારી છે.”
“હા.”
“અને આ બધાની વચ્ચે… હું ક્યાંક છેલ્લે રહી ગઈ.”
મિહિર કંઈ બોલ્યો નહીં.
“શરૂઆતમાં મેં વિચાર્યું કે સમય જતાં બધું બદલાશે.”
“પછી?”
“પછી મેં ફરિયાદ કરવાનું શરૂ કર્યું.”
“અને હું?”
“તું મારી ફરિયાદને ઝઘડો માનતો રહ્યો.”
મિહિરની આંખો નીચે થઈ ગઈ.
નિશા આગળ બોલી,
“મને તારી મમ્મી સાથે સમસ્યા નહોતી. મને એ વાતથી સમસ્યા હતી કે તું મને સમજાવ્યા વગર દરેક નિર્ણય લઈ લેતો.”
“કયો નિર્ણય?”
“ઘરના.”
“હું તો પરિવાર માટે કરતો હતો.”
“મને ખબર છે.”
“તો પછી?”
“પરિવારનો અર્થ માત્ર તારી મમ્મી અને પપ્પા નથી, મિહિર.”
થોડી ક્ષણ મૌન.
“હું પણ તારો પરિવાર છું.”
આ શબ્દોએ મિહિરને અંદરથી હચમચાવી દીધો.
⸻
નિશાએ પહેલીવાર એક જૂની વાત બહાર કાઢી.
“તને યાદ છે, આપણા લગ્નને બે વર્ષ થયા હતા ત્યારે?”
“હા.”
“મારે નોકરી બદલવી હતી.”
“હા, પણ ત્યારે પપ્પાની તબિયત ખરાબ હતી.”
“મને ખબર હતી.”
“એટલે મેં કહ્યું હતું કે પછી જોઈશું.”
“અને એ ‘પછી’ ક્યારેય આવ્યું નહીં.”
મિહિરે આંખો બંધ કરી.
એ વાત એને યાદ હતી.
પણ એની દ્રષ્ટિએ એ માત્ર એક નાનો નિર્ણય હતો.
નિશા માટે એ કદાચ એની પોતાની ઓળખનો પ્રશ્ન હતો.
“તને ખબર છે એ વખતે હું કેટલા દિવસ રડી હતી?”
મિહિર ચૂપ.
“મેં તને કહ્યું હતું?”
“ના.”
“કારણ કે તું પહેલેથી જ થાકેલો હતો.”
“નિશા…”
“હું તારી સમસ્યા બનવા માગતી નહોતી.”
મિહિરની આંખો ભીની થઈ ગઈ.
“તો તું અંદર જ બધું રાખતી રહી?”
“હા.”
“કેમ?”
નિશા હસીને બોલી,
“કારણ કે મને લાગતું હતું કે તું સાંભળશે નહીં.”
મિહિરને એ વાક્ય સૌથી વધારે દુઃખ્યું.
પત્નીને પોતાની વાત કહેવાની પણ ખાતરી ન હોય, તો લગ્નમાં શું બાકી રહે?
⸻
કેફેમાંથી બહાર નીકળ્યા પછી બંને લાંબા રસ્તે ચાલવા લાગ્યા.
થોડા સમય સુધી કોઈ બોલ્યું નહીં.
પછી મિહિરે કહ્યું,
“મારે માફી માંગવી છે.”
નિશા અટકી ગઈ.
“શા માટે?”
“તારી બધી ફરિયાદો માટે નહીં.”
“તો?”
“તારી ફરિયાદો પાછળનું દુઃખ સમજવામાં મોડું કર્યું એ માટે.”
નિશાની આંખોમાં આંસુ હતા.
“મારે પણ માફી માંગવી છે.”
“તારે શા માટે?”
“ઘણીવાર હું તને સમજ્યા વગર ગુસ્સે થઈ ગઈ.”
“એ ચાલે.”
“ના, નહીં ચાલે.”
એણે મિહિરનો હાથ પકડી લીધો.
“તું પણ માણસ છે. મને એ સમજવામાં મોડું થયું.”
મિહિર હળવું સ્મિત કર્યું.
“હવે સમજાઈ ગયું?”
“થોડું.”
“બાકી?”
“આખી જિંદગી શીખીશું.”
બંને હસી પડ્યાં.
⸻
ઘરે પાછા આવ્યા ત્યારે મમ્મી હોલમાં બેઠી હતી.
“આજે બહુ મોડું?”
નિશા આગળ વધી.
“મમ્મી, અમે ચા પીવા ગયા હતા.”
મમ્મીએ મિહિર તરફ જોયું.
“મને કહ્યું હોત તો હું પણ આવત.”
નિશા થોડી ક્ષણ અટકી.
પછી બોલી,
“આવતા વખતે સાથે જઈશું.”
મમ્મી હસ્યાં.
“બરાબર.”
મિહિર બંનેને જોઈ રહ્યો હતો.
કેટલીક સમસ્યાઓનો ઉકેલ મોટો નહોતો.
માત્ર કોઈએ પહેલું વાક્ય બોલવાનું હતું.
⸻
એ રાત્રે પપ્પા મિહિર પાસે આવ્યા.
“આજે ક્યાં ગયા હતા?”
“નિશા સાથે બહાર.”
“સારું.”
પપ્પાએ થોડું થોભીને પૂછ્યું,
“વાત થઈ?”
“ઘણી.”
“એ ખુશ છે?”
મિહિરે સ્મિત કર્યું.
“આજે પહેલીવાર મને લાગે છે કે મેં એને ખરેખર સાંભળી.”
પપ્પાએ માથું હલાવ્યું.
“લગ્નમાં સૌથી મોટું કામ પ્રેમ કરવાનું નથી.”
“તો?”
“સાંભળવાનું.”
મિહિરે પપ્પા તરફ જોયું.
“તમે આટલું બધું ક્યારે શીખ્યા?”
પપ્પા હસ્યા.
“જ્યારે તારી મમ્મી સાથે લગ્ન કર્યા ત્યારે.”
બંને હસી પડ્યા.
⸻
પરંતુ બીજા દિવસે સવાર મિહિરનો ફોન વાગ્યો.
હર્ષનો ફોન હતો.
“હા હર્ષ?”
બીજી તરફ થોડી ક્ષણ મૌન રહ્યું.
પછી હર્ષે કહ્યું,
“મિહિર, મારે તારી મદદ જોઈએ છે.”
“કહે.”
“મારી નોકરી જતી રહી છે.”
મિહિર ચોંકી ગયો.
“શું?”
“હા.”
“પણ કેમ?”
“કંપની બંધ થઈ રહી છે.”
“પછી?”
હર્ષનો અવાજ ધીમો થઈ ગયો.
“મારે એક નિર્ણય લેવો છે.”
“કયો?”
“મારી પાસે એક બિઝનેસ શરૂ કરવાની તક છે. પણ મને પૈસાની જરૂર છે.”
મિહિર કંઈ બોલ્યો નહીં.
“મને ખબર છે તું કદાચ મદદ કરી શકીશ.”
“કેટલા?”
હર્ષે રકમ કહી.
મિહિરના ચહેરા પર ગંભીરતા આવી ગઈ.
એ રકમ નાની નહોતી.
એટલા પૈસા કાઢે તો ઘરની આવનારી EMI, મમ્મીની દવા અને પપ્પાના ખર્ચ પર અસર થવાની હતી.
હર્ષે ધીમેથી કહ્યું,
“મારે તારી પાસે ભીખ નથી માંગવી.”
“હર્ષ…”
“મારે માત્ર મારા મિત્ર પર વિશ્વાસ છે.”
ફોન કપાઈ ગયો.
મિહિર લાંબા સમય સુધી ફોન હાથમાં લઈને બેઠો રહ્યો.
એક બાજુ—
વર્ષો જૂનો મિત્ર.
બીજી બાજુ—
પોતાનું ઘર.
અને પહેલીવાર મિહિરને સમજાયું…
જીવનમાં ક્યારેક સૌથી મુશ્કેલ નિર્ણય એ હોય છે,
જ્યાં બંને બાજુ સાચા લોકો ઊભા હોય.
એ દિવસે સાંજે મિહિરને પોતાના જીવનનો સૌથી મોટો નિર્ણય લેવો હતો.
અને આ નિર્ણય પછી…
મિહિર અને હર્ષની મિત્રતા પણ પહેલાં જેવી રહેવાની નહોતી.
