Navnath mahatmay - 4 in Marathi Mythological Stories by Vrishali Gotkhindikar books and stories PDF | नवनाथ महात्म्य भाग ४

नवनाथ महात्म्य भाग ४

नवनाथ महात्म्य भाग ४

घराची मालकीण पुन्हा घराबाहेर आली आणि दारात उभ्या असलेल्या गोरखनाथला पाहुन रागावली आणि सभ्य आवाजात म्हणाली , मी तुम्हाला अगोदरच खायला दिले होते तरी तुमचे पोट भरले नाही की काय?
तो म्हणाला, माझे गुरु माझ्यासोबत आहेत .
तुम्ही दिलेली सामग्री गुरुदेवासमोर ठेवली, ती त्यांनी खुप आवडीने खाल्ली, तरीही अजून दोन दहीवडे खाण्याची त्यांना इच्छा आहे, म्हणून त्यांच्या आग्रहाकरीता मला पुन्हा तुमच्या दाराजवळ यावे लागले.
हे ऐकून मालकीण म्हणाली की मी तुला पाहु शकते तुझ्या मनातले नाही.
तु खोटारडा आहेस दहीवडे तुला हवे आहेत खोटे बोलुन तु आपल्या गुरूचे नाव बदनाम करीत आहेस .
तो मोठ्या आवाजात म्हणाला, "आई, मी कधीच खोटे बोलत नाही, माझ्यावर विश्वास ठेवा.
हे ऐकून ती म्हणाली," मी तुम्हाला लोकांना चांगले ओळखते , तुम्ही काही चांगले काम करू शकत नाही .
परंतु उगाचच लोकांना त्रास देणे तुमचा स्वभाव असतो .
मग गोरखनाथ म्हणाले आई, तुमची काही अडचण असेल तर मी ती दूर करू शकतो.
तुम्ही माझ्या गुरूंची इच्छा पुर्ण करण्यासाठी फक्त दहीवडा द्या.
मग मालकीण म्हणाली “अरे साधू, तु मला काय देशील?
गोरखनाथ म्हणाले,“ आई, तू तुझी इच्छा पूर्ण करण्यासाठी मी काय करु शकतो हे मला कसे कळेल?
तू एकदा आदेश तरी देऊन बघ.”
हे ऐकून, घराची मालकीण म्हणाली मी एक दहीवडा देईन त्याबदल्यात तु मला तुझा एक डोळा देऊ शकतोस?
गोरखनाथ म्हणाले,”आई डोळा देणे ही काही फार मोठी गोष्ट नाही .
मी माझ्या गुरूसाठी माझे प्राणही देऊ शकतो.”
मालकीण म्हणाली की मी आत जाऊन दहीवडा घेऊन येत आहे, तोपर्यंत तु तुझा डोळा बाहेर काढ.
आणि हे बोलल्यानंतर मालकीण दहीवडा आणण्यासाठी घरात गेली .
तोपर्यंत गोरखनाथने त्याचा एक डोळा बाहेर काढला, ज्यामुळे त्याच्या डोळ्यांतून सतत रक्तस्त्राव होऊ लागला .
दहीवडा घेऊन मालकीण बाहेर आली तेव्हा गोरखनाथांची गुरूभक्ती पाहुन ती थक्क झाली .
त्याचा रक्ताळलेला डोळा पाहून तिला खुप वाईट वाटले .
त्याला दहीवडा देऊन मालकीण आत निघाली तेव्हा गोरखनाथ म्हणाले, हे माते, हा डोळा घेऊन जा.
ती म्हणाली,” मी तुझा डोळा घेऊन काय करू ?
तो मागून मी स्वतःच अत्यंत दु:खी झालेले आहे आहे,” आणि ती आत निघुन गेली .
ते ऐकुन एका हातात दहीवडा घेऊन दुसऱ्या हाताने त्याने आपला आपल्या डोळ्याची पुतळी पुन्हा डोळ्यावर ठेऊन ओल्या फडक्याने आपला डोळा बाधून टाकला.
गुरूंना दहीवडा देऊन तो म्हणाला एकच दहीवडा मिळाला .
गुरू म्हणाले ठीक आहे .
दहीवडा घेतल्यावर गुरूंनी त्याचा रक्ताळलेला डोळा पाहीला आणि काय झाले असे विचारले .
तेव्हा तो म्हणाला,” काही विशेष नाही डोळा दुखतो आहे थोडा “
तरीही गुरूंनी बघू असे म्हणल्यावर त्याला घडलेली गोष्ट लपवता आली नाही .
घडला प्रसंग ऐकल्यावर वड्याच्या बदल्यात डोळा मागणाऱ्या त्या स्त्रीचा त्यांना फार राग आला .
पण गोरखनाथ म्हणाले ,”स्वामी त्यात तिचा दोष नाही .
हे सर्व चुकीने घडले आहे आपण तिला माफ करून टाका .”
गुरु म्हणाले ,”तु तिला क्षमा केली आहेस तेव्हा माझा काही प्रश्नच नाही .”
आपल्या शिष्याची गुरुभक्ती पाहुन ते अत्यंत खुष झाले.
आणि म्हणाले ,”मला गुरुभक्त शिष्य मिळाला आहे जो माझ्यासाठी प्राण सुद्धा देईल .
अशा गुरुभक्तांना, मी माझ्या सर्व गोष्टी माझ्या ज्ञानासाठी देऊ शकतो.
जर मी माझ्या या शिष्याला हे शिकवून परिपुर्ण केले नाही तर माझे जीवन निरुपयोगी आहे.”
नंतर मच्छीन्द्रनाथांनी सर्व ज्ञान गोरखनाथांना शिकवले.
त्यानंतर ते कनकगिरी गावात गेले आणि तेथील सर्व जुने वेद गोरखनाथांना शिकवले.
पुढच्या टप्प्यात त्यांनी त्यांना संजीवनी विद्या आणि शाबर मंत्र दिले.
मूलभूत ज्ञान शिकवले आणि भूत प्रेत डाकिनी शाकिनी बेताल पिचस इत्यादींना वश करण्यासाठी मंत्र शिकवले .
मच्छीन्द्रनाथांनी आपल्या सर्व शिक्षकांकडून मिळालेले शिक्षण गोरखनाथांना दिले.
या मुलाला नंतर गुरु गोरखनाथ म्हणून ओळखले जाऊ लागले.
गुरु मच्छीन्द्रनाथ व गोरक्षनाथ यांना महान चमत्कारी आणि रहस्यमय गुरू म्हणतात.
गोरखपूर आणि जातीचे नाव गोरखा असे त्याचे नाव आहे.
गुरु गोरखनाथ समाधी स्थळ गोरखपुरातच आहे.
येथे नाथ पंथातील भक्त आणि जगभरातील गोरखनाथजी त्यांची समाधी दर्शनासाठी येतात.
या समाधी मंदिराचा महंत म्हणजे “महंत आदित्यनाथ योगी.”
देव कोणत्याही वेळी, कोणत्याही ठिकाणी, कोणत्याही वेळी उपस्थित असू शकतात.
पण मानवांना प्रत्येक युगात जगणे शक्य आहे का?
असे म्हटले जाते की मानवी शरीर नश्वर आहे, परंतु हे नश्वर शरीर असुनही, तो मृत्यू जिंकू शकतो आणि प्रत्येक युगात उपस्थित राहू शकतो.
हठयोगाचे प्रवर्तक बाबा गोरक्षनाथ (सामान्य माणसाच्या भाषेत गोरखनाथ) यांच्या बाबतीत असे म्हटले जाते की माणूस असुनही त्यांनी चारही युगात आपली उपस्थिती नोंदविली आहे.
योग्य पद्धतीने नाथ परंपरेचा प्रचार करणारे आणि त्याचा विस्तार करणारे बाबा गोरखनाथ मच्छीन्द्रनाथ यांचे शिष्य आणि स्वत: शिव अवतार होते.
नाथ पंथातील लोकांना योगी, अवधूत, सिद्ध, औघदार असे म्हणतात, ज्यांची स्थापना आदिनाथ यांनी केली होती, ज्याला स्वतः शिव मानले जाते.
आदिनाथचे जालंधरनाथ आणि मच्छीन्द्रनाथ हे दोन शिष्य होते.
जालंधरनाथांचे शिष्य कृष्णपद(कानिफनाथ ) आणि मच्छीन्द्रनाथ नाथ यांचे शिष्य गोरक्षनाथ होते.
असे म्हणता येईल की हे चार योगी नाथ परंपरेचे प्रवर्तक होते.
बाबा गोरखनाथ यांना शिव अवतार असेही म्हणतात, त्याशी संबंधित एक आख्यायिका प्रचलित आहे.
एकदा गोरखनाथ ध्यानात गर्क होते.
त्यांना पाहुन देवी पार्वतीनी शिवाना त्यांच्याबद्दल विचारले.
पार्वतीशी बोलताना शिवाना सांगितले की पृथ्वीवर योगाचा प्रसार करण्यासाठी त्यांनी गोरक्षनाथ म्हणून अवतार घेतला आहे.
गोरखनाथांचे संपूर्ण आयुष्य खुप आश्चर्यकारक होते.
ते प्रत्येक युगात दिसले होते आणि संबंधित घटनांशी त्याचे संबंधही जोडले गेले होते .
पहिल्या सतयुगात त्यांनी पंजाबमध्ये तपश्चर्या केली, त्यानंतर त्रेतायुगामध्ये त्यांनी उत्तर प्रदेशातील गोरखपूर येथे राहून सराव केला, तेथेच त्यांना रामाच्या राज्याभिषेकासाठी आमंत्रण पाठवले गेले होते,परंतु त्या काळात ते तपश्चर्येत गर्क होते, म्हणुन त्यांनी रामाला आशीर्वाद पाठविले होते .
गोरखनाथ यांनी गुजरातच्या गोरखमाधी येथील द्वारकायुग येथे ध्यान केले.
रुक्मिणी आणि कृष्णाचेदेखील याच ठिकाणी लग्न झाले होते.
या अलौकिक विवाहामध्ये गोरखनाथांनी देखील भाग घेतला होता व आपल्या अस्तित्वाची ओळख देवांच्या आग्रहामुळे करून दिली होती.

धर्मराजा युधिष्ठिर राजसूय यज्ञ करण्यासाठी जात असताना गुजरात मधील ओडदार या गावात भीम स्वत: त्याला आमंत्रण देण्यासाठी गेले होते.
भीम तिथे पोचल्यावर गोरखनाथ संन्यासात मग्न होते , म्हणून भीमाला त्यांची बरीच प्रतीक्षा करावी लागली. असे म्हणतात की भीम ज्या ठिकाणी गोरखनाथची वाट पहात बसला होता पृथ्वीचा तो भाग भीमाच्या ओझ्यामुळे दडपला गेला होता.
आजही तो तलाव मंदिराच्या प्रांगणात आहे.
त्या ठिकाणी भीमाची विश्रांतीची मूर्ती देखील प्रतीक म्हणून स्थापित केली गेली आहे.

कलियुगात त्यांनी योग साधकांना दर्शन देण्यासारख्या घटना बर्‍याच ठिकाणी घडलेल्या आहेत.
कलियुगात त्यांनी सौराष्ट्राच्या काठियावाड जिल्ह्यातील गोरखमाधी जागेवर आशीर्वाद दिला आहे.
या सर्व घटनांच्या आधारे गोरखनाथ यांना “चिरंजीवी” मानले जाते .
अशा अनेक कथा देखील आहेत ज्यामध्ये बाबा गोरखनाथांच्या जीवनाचे प्रतिबिंब दिसते .
ऐतिहासिक तथ्यानुसार, गोरखपूर येथील मठ तेराव्या शतकात पाडण्यात आला.
तेराव्या शतकाच्या आधीही गोरखनाथ उपस्थित होते याचा हा पुरावा आहे.
पण त्यानंतर संत कबीर आणि गुरुनानक देव यांच्याशी झालेला संवाद आपण पुष्कळ काळानंतर आला याची साक्ष देतो.
गोरखनाथांच्या चमत्कारांशी संबंधित अनेक कथा आहेत, त्यानुसार राजस्थानातील प्रसिद्ध गोगाजींचा जन्मही गोरखनाथजींनी दिलेल्या वरदानातून झाला होता.
गोरखनाथ मंदिर गोरखपूर गोरखनाथ यांनी त्यांच्या आईला गुगल नावाचे एक फळ अर्पण केले होते .
जे खाऊन ती गर्भवती झाली होती .
त्याला गुगल फळातून गोगाजी हे नाव मिळालं, जो नंतर राजस्थानचा राजा झाला.

दुसर्‍या आख्यायिकेनुसार, प्रिन्स बाप्पा रावळ एकदा किशोरवयात त्यांच्या मित्राच्या शोधासाठी गेले होते.
जेव्हा ते जंगलात पोचले तेव्हा त्यांना गोरखनाथ जनावराच्या अवस्थेत दिसले .
तिथेच राहुन त्यांनी गोरखनाथांची सेवा सुरू केली.
जेव्हा गोरखनाथ ध्यानस्थानावरून उठले तेव्हा त्यांनी बाप्पा रावळ यांना पाहिले आणि त्यांची सेवा पाहुन त्यांना फार आनंद झाला.
गोरखनाथांनी बाप्पा रावळाना तलवार दिली ज्याच्या जोरावर चित्तौड राज्य स्थापन झाले जाते.

क्रमश:

Rate & Review

Datta Landge

Datta Landge 1 year ago

suresh bansode

suresh bansode 2 years ago